Verzwaringsknuffel wassen: zo doe je dat

Een verzwaringsknuffel wordt vastgehouden, meegenomen en soms gedeeld. Hij wordt dus vroeg of laat vies, en dat hoort erbij. Wassen vraagt iets meer aandacht dan bij een gewone knuffel, omdat er een zware vulling in zit. Met een paar eenvoudige stappen houd je hem fris en zacht, zonder hem te beschadigen.

Waar begin je?

Bij het waslabel. Dat klinkt vanzelfsprekend, maar bij een verzwaringsknuffel is het echt het belangrijkste. De fabrikant weet hoe de stof, de naden en de vulling op water, warmte en draaien reageren. Ook de Nederlandse Hulpmiddelenwijzer van Vilans en een Britse kindertherapiedienst adviseren bij verzwaarde hulpmiddelen: volg de onderhoudsinstructies van de fabrikant.

Op het label staat meestal een van deze drie mogelijkheden:

• alleen plaatselijk reinigen, met een licht vochtige doek;
• handwas;
• wasmachine, met de temperatuur en het programma die erbij staan.

Elke knuffel is anders gemaakt. Wat voor de ene knuffel goed is, kan bij een andere de naden of de vulling beschadigen. Het label van jouw knuffel gaat daarom altijd voor.

Kan de knuffel in de wasmachine?

Als het label dat toestaat, kan dat prima. Met deze tips gaat het goed:

• Gebruik een waszak of een oud kussensloop dat je dichtknoopt. Dat beschermt de stof en de naden.
• Volg de temperatuur en het programma op het label. Staat er niets bij, kies dan koud of lauw water en een laag toerental.
• Let op het gewicht. Een verzwaringsknuffel wordt nat nog zwaarder. Bij verzwaringsdekens wordt aangeraden de maximale belasting van je wasmachine te controleren. Bij een zware knuffel kan dat geen kwaad.

Mag de knuffel niet in de machine, kies dan voor handwas of plaatselijk reinigen. Een gescheurde naad kan kleine korrels vrijgeven. In de Verenigde Staten werd in 2004 een pluchen knuffel teruggeroepen omdat de naden konden scheuren en kleine kunststof korrels bloot kwamen te liggen. Bij zo'n vulling is een stevige, hele naad dus echt belangrijk voor de veiligheid. Meer over korrels en glasparels lees je in wat zit er in een verzwaringsknuffel?

Hoe was je hem met de hand of plaatselijk?

Staat er handwas op het label, houd je dan aan de temperatuur en het wasmiddel die daar staan. Staat er geen temperatuur bij, kies dan koud of lauw water, zoals ook bij verzwaringsdekens wordt aangeraden. Dompel de knuffel niet langer onder dan nodig. Knijp het water er voorzichtig uit, zonder te wringen of te draaien. Zo spaar je de naden.

Mag de knuffel alleen plaatselijk gereinigd worden? Dep een vlek dan met een licht vochtige doek met wat mild zeepsop. Wrijf zachtjes. Neem daarna met een schone, vochtige doek de zeep weg. Zo blijft de vulling zo droog mogelijk.

Heeft je knuffel een afneembare hoes? Dan was je meestal alleen de hoes, volgens het label in de hoes. De binnenkant met de vulling houd je droog, tenzij het label iets anders zegt. Een knuffel met een afneembare hoes is daardoor vaak extra makkelijk schoon te houden. Waar je op let bij het kiezen van stof en hoes, lees je in materialen: welke stof en hoes kies je?

Hoe droog je een verzwaringsknuffel?

Laat hem plat aan de lucht drogen, op een rek of een droge handdoek. Draai hem af en toe om. Hang hem niet aan een oor of poot op: het natte gewicht trekt dan aan de naden. Een zware vulling droogt rustig, dus geef hem de tijd. Gebruik de knuffel pas weer als hij helemaal droog is, ook vanbinnen.

Gebruik geen droger, tenzij het label dat uitdrukkelijk toestaat. Leg hem ook niet op de verwarming of in de felle zon om het drogen te versnellen. Hoe kunststof korrels in een verzwaringsknuffel op hitte reageren, vonden we niet terug in betrouwbare bronnen. Rustig aan de lucht drogen is dus de veiligste keuze. Waarom warmte en verzwaringsknuffels niet goed samengaan, lees je in mag een verzwaringsknuffel in de magnetron of op de verwarming?

Hoe vaak was je een verzwaringsknuffel?

Dat bepaal je zelf. Was de knuffel als hij zichtbaar vies is of muf ruikt. Gebruikt een kind hem veel, of neemt het hem mee naar buiten, dan zal dat vaker zijn dan bij een volwassene die hem op de bank gebruikt. Elke wasbeurt belast de stof en de naden een beetje. Tussendoor een vlek plaatselijk weghalen houdt de knuffel fris en spaart hem tegelijk.

Hoe ga je om met gedeeld gebruik in de klas of de zorg?

Gebruiken meerdere kinderen of cliënten dezelfde knuffel, dan wordt hygiëne belangrijker. Het eenvoudigst is een eigen knuffel per persoon. Lukt dat niet, kies dan een knuffel met een afneembare, wasbare hoes en spreek af hoe vaak die gewassen wordt. Noteer wie de knuffel gebruikt en wanneer hij voor het laatst schoongemaakt en gecontroleerd is.

Wees voorzichtig met losse beschermhoezen om de knuffel heen. In een Zweeds onderzoek in verpleeghuizen lieten de onderzoekers hygiënehoezen om de verzwaringsdekens bewust weg, vanwege het risico op verstikking. Meer tips voor leerkrachten staan in een verzwaringsknuffel in de klas. Waar je op let bij keurmerken en stevige naden, lees je in keurmerken en veiligheid. Andere vragen over onderhoud en gebruik vind je bij kiezen en gebruiken.